O nacionalismo continúa a andaina

“La Historia es nuestra, y la hacen los pueblos" Salvador Allende Gossens, 11 de Setembro de 1973.

Este epílogo pertence a un dos mellores discursos políticos de tódolos tempos e é coñecido por ser o último alento do presidente Allende en pleno asedio do “Palacio de la Moneda” a mans do exército golpista do xeneral Augusto Pinochet. Fora o primeiro marxista en acadar o poder pola vía democrática e en aplicar un ambicioso plan de reformas socializante e dignificador das clases mais desfavorecidas para modernizar as seculares estruturas inxustas dun grande país do cono Sur. O que veu despois: desaparicións, cárcere, torturas e unha terapia de shock que implantaría polas bravas o ultra-liberalismo económico baixo réxime militar e o sometemento da vontade popular aos designios dunha minoría potentada. Non o podían permitir. Non podía ser, entre outras cousas, que os fillos duns campesiños do altiplano ou dun pequeno comerciante dos arrabaldes de Santiago aspirasen soamente a recibir unha educación para optar, en igualdade de condicións, a unha vida mellor. Tampouco que Chile fose dona dos seus recursos e, polo tanto, do seu destino. Refírome a ela porque o seu eco resoa no mundo enteiro e exemplos hai a eito na contorna e noutras latitudes. É actual, rabiosamente actual. Mais aínda cando o sistema deféndese inoculando pánico paralizante de mañá por noite e cando as vellas pantasmas retornan teimando dobregarnos, escachando a baralla e o contrato social na súa concepción rousseuniana.

Estamos pois, perante unha auténtica Gran Regresión que compromete a democracia no seu nome na Europa enteira: representantes institucionais de tódalas cores e liñaxes empoleirados no mando e implicados en noxentas tramas corruptas, criminalización da diferenza e ¡ata da pobreza! (lembremos os 1500 euros de multa á mendicidade en Valladolid), imposición da sacrosanta austeridade para os de sempre (debera ser un valor en chave de contención e sustentabilidade, nunca un dogma empobrecedor que afoga ás clases medias e desatende ás baixas), gobernantes fartos de entrar e saír impunemente ao través da porta xiratoria do Gran Festival Neoliberal, ministros-banqueiros e novos protectorados baixo a batuta dun IV Reich sen Wehrmacht. É a era pos-política sustentada nuns partidos políticos apolíticos que alimentan o delirante circo ata converterse en bonecos esfarrapados que invitan ao desalento. Unha sorte de “democracia autoritaria” que comeza a ensaiarse no laboratorio da populista Hungría de Orbán e que ameaza con estenderse á Francia do húngaro Sarkozy, senón lle poñen remedio os cidadáns franceses, para logo cruzar os Pirineos ou os Apeninos. O experimento é vello: Orbán quere recuperar a “grandeza nacional” inventando inimigos externos e internos: “traballo, fogar, familia, nación, xuventude e orden” é o leitmotiv.

Fascio redivivo sen desfiles, frontes de xuventudes uniformadas ou éxtases colectivos, e unha prevaricación sen límite que perverte o senso do comunitario obviando a natureza social humana e ignorando a súa probada capacidade de rebeldía, auto-organización e desobediencia. Triste realidade, xestionada e alimentada por eficientes lacaios e representantes-empresa que consideran ao común do cidadán un menor de idade. Reducen a Política a trocar asfalto por votos contando coa complicidade das corporacións mediáticas ás que previamente compran cos teus cartos para venderche que a ponte construída cos teus cartos é unha xenerosa dádiva. Impoñen esforzos e “moderación salarial” á vez que enchen o peto de maneira exponencial e blindan a súa posición. Facilitan que se destrúa o ecosistema e o patrimonio material e inmaterial, e institucionalízano como “o normal”. “O que toca”, e no nome do progreso. Entre tanto balbordo a maioría opta por desconectar, desanimada. Este, e non outro, é o panorama xeral e parte da gauche caviar, outra volta, mira cara outro lado. Si, é unha vella historia: o que non é doado é albiscar ata canto vai durar a impostura.

Big Bang nacionalista. Confírmase o cambio de ciclo.

Houbo quen xa o bautizou así. O certo é que a saída do Encontro Irmandiño e da grande maioría de Máis Galiza, mais alá da súa constitución formal como partido fóra do BNG, supón a fin oficiosa de 30 anos de percorrido da fronte patriótica e abre un vieiro novidoso na longa historia do galeguismo político. A marca BNG segue existindo, aínda que xa non é o Bloque. Implosiona mais o nacionalismo e o galeguismo no seu conxunto teñen a oportunidade de facer da súa crise unha fortaleza neste novo tempo, como sempre soubo facer dende o século XIX, e o seu reto é expandirse partindo dunha base sólida e definida e da experiencia de ter xestionado institucións, con mais acertos ca erros, axudando a transformar a realidade. Teoricamente é viable. Politicamente é oportuno. Socialmente sería preciso. Agora haberá que ver como arrefriarán as estrelas, os planetas e os satélites e como artella unha alternativa con opcións de rivalizar e comprometer a hexemonía da dereita en Galiza, tanto nos concellos como no Parlamento e na Xunta.

Se é quen de construír unha nova cultura política de movemento, conectada coa cidadanía activa (sen tutelaxes) de xeito integrador e de iguais entre sensibilidades, radicalmente democrática e aberta a escoitar e aprender facendo o camiño, abriráselle unha xanela que non desaproveitará porque se ten sementado dabondo. Seguramente mais do que se adoita pensar. Fan falla, iso si, altas doses de xenerosidade e renovación de ideas. Actualización das formas e firmeza nos principios. Para combater o vendaval re-centralizador e desocializador precísase da re-activación de todo o capital cívico desta terra, ás veces farto das leas internas do BNG. Mais iso xa é pasado.

Ao polo que sae do BNG preséntaselle a oportunidade de converxer con outros espazos e seducir a sectores aos que non chegaba na última década. Coa forza da innovación nos novos xeitos de facer política e de relacionarse coa e entre a cidadanía e coa forza da ética como bandeira, pero tamén sabendo conxugalo na acción mediante compromisos realizables e concretos, pode atopar suficiente masa de cidadanía comprometida coa construción dunha alternativa viable ao nefasto (mais ben de corte nihilista-pasivo) goberno Feijóo dende a asunción do feito nacional galego. Se acerta re-ilusionarase a segmentos de poboación des-motivada e des-activada que deixara de acreditar na utilidade do proxecto que representa, como continuum histórico, o nacionalismo galego. Cando menos no plano político-electoral. É probable que haxa unha imposibilidade obxectiva de ser maioritario socialmente, mais tamén é certo que ten a potencialidade suficiente como para incorporar amplas capas sociais e provocar mudanzas de calado.

Atoparase seguro con atrancos que, necesariamente, han de resultar estimulantes e non será doado conxugar formas distantes de concibir un novo proxecto común vindo dunha tradición determinada. O peor inimigo está dentro de si. Pode aprender doutros modelos organizativos de éxito como Amaiur e Compromís pois estes tempos esixen unha concepción máis vencellada a unha madeixa de redes, entre correntes e individuos, que a unha concepción vertical con doses de sectarismo ou de simple populismo e alimentación das contradicións. Trátase de construír mais ca de proxectarse como a consciencia crítica dun pobo, que tamén. Non será de menor importancia colexiar os liderados e saber conxugar o potencial de cada un deles e, no inmediato, parece mais probable a cristalización arredor dunha coalición electoral aínda que os cidadáns, no plano electoral e coa mirada posta no medio prazo, adoitan premiar a seguranza que outorga unha única organización estable. Plural internamente e con ramificacións nos ámbitos non só estritamente políticos, pero unitaria, que non uniformizadora nin moito menos alienante. Dende os Mártires de Carral ata hoxe o pobo galego auto-organizado segue e seguirá facendo a súa andaina na consecución da súa misión histórica.

En Praza Pública

Entrevista a Xoán Bascuas, líder de Máis Galiza.

Morre Isaac, pero non a Memoria

Sabiamos que estaba maior e enfermo. Na homenaxe a Beiras leuse unha carta del dicindo que tamén quería estar, pero non podia...

Falar de Isaac Díaz Pardo é falar da Memoria do país: da República, do primeiro Estatuto de Autonomía, de Castelao, de Casal, dese fascismo que quere volver a asomar a cabeza mediante formas mais silenciosas e sutís, do exilio, da pintura, do pensamento e dun dos maiores intelectuais e artistas ao servizo da consciencia social e nacional galega.

Eu non podo apuntar moito que non se saiba. Hainos moito mais preparados e coñecedores pra facelo. Só decir que tiven a sorte de escoitalo en varias ocasións e tamén falar con el, e que segue habendo xente que sintoniza co que trataba de transmitir con esa voz frouxa pero firme. Unha vez na Galería Sargadelos de Lugo, xunto a Santiago Carrillo. Outra, en Compostela nun acto que organizaramos as XSG sobre a Memoria Histórica con el e Xosé Manuel Sarille.

Era pequeno e aparentaba fraxilidade, pero o que levaba ás costas non. Por mais que haxa quenes queiran esmagar todo o que representou el e a súa xeración, o seu legado é imborrable. Falaba de Castelao, de Del Riego ou de Ramón Piñeiro. Da campaña pola aprobación do Estatuto de Autonomía do 1936, que logo deixaron sen efecto os militares traidores.

Eses, os continuadores ideolóxicos dos que o empurraron a saír de Galicia cara a América logo de matarlle ao pai, coma tantos outros, están desexando que pase hoxe e mañá pra que non se afonde moito na súa figura nin na súa obra. Deixémolos estar e deixemos que aparenten, cinicamente, o que non son.

Vaise un 5 de Xaneiro porque moito do que creou tiña maxia. Quedan os seus cadros, as cerámicas, os ensaios e artigos... Publicouse hoxe que a familia lle preguntou recentemente se quería ser enterrado ou feito cinzas, e dixo: "facede o que vos dea a gana". Mais galego, imposible.

"Naturalmente que Galicia é unha nación. Unha nación escarallada por mais de 9 séculos de abandono total"

Á beira de Beiras

Tiven a sorte de estar na Homenaxe Popular a Xosé Manuel Beiras polo cumprimento dos 40 anos da publicación de "O atraso económico de Galicia", que coincide coa súa idade de 75 anos, no Auditorio de Galicia. Foi un acto revitalizante.

Que dicir d´O Beiras que non se teña dito xa a estas alturas? Pouco podo engadir.

Estando na homenaxe, escoitando música, poesía e escoitándoo a el un reflexiona sobre o paradoxal que resulta que namentras as elites das organizacións maioritarias da esquerda galega estaban nos seus respectivos Consellos Nacionais navallándose de tódolos xeitos posibles neste momento tan duro para elas, un só home, conciencia viva e xenuina dun pobo, que entronca co galeguismo histórico de preguerra e que liderou ao BNG ata levalo ás máximas cotas de poder e influenza neste país, reúne a mais persoas arredor de si e do que representa a súa xeración de combatentes antifranquistas (e tamén combatentes antifascistas, anti-oligárquicos e anti-opresión en plena "Democracia") que os partidos mesmos. E reflexiona tamén sobre o importante que é transmitir principios e valores na Política, nesta época de zozobra e confusión xeralizada. Ten isto mais de simbólico ca outra cousa, pero aqueles que son ou pretenden ser "políticos profesionais" deben tomar nota.

Beiras é irrepetible. Mentras el exista existirá a conciencia crítica, a lucidez no análise e a Memoria viva deste pobo. Mais alá de matices ideolóxicos ninguén pode negar a grandeza intelectual e moral de Xosé Manuel, o que fora príncipe e esperanza do galeguismo. Hoxe case un druida moderno que interpreta como moi poucos a realidade que nos tocou vivir. Ábrenos os ollos.

Podería escribir mais e mellor sobre algo disto, pero chega con ver e escoitar o vídeo que adxunto. A proba de que non tódolos políticos son iguais.

"Vivimos a fin dun ciclo histórico e é a hora dos cidadáns, máis alá da obediencia ás organizacións, aínda que sexan as nósas"

Deixo unha descripción de Eduardo Galeano sobre el:

‎"A primera vista parece un león. Y es. Pero tiene la delicadeza del ciervo, la paciencia del gato, la lealtad del perro, la solidaridad de las aves, que se ayudan en el vuelo, el sentido del honor del toro de lidia, que se crece en el castigo, y la inteligencia de los raros hombres que dan prestigio a la condición humana. Gallego tenía que ser."

Este comentario foi publicado no blog A Revolta entre a Mocidade, das Mocidade Irmandiña http://revoltairmandinha.blogspot.com.es/2011/12/millan-fernandez.html

Normativa de Permanencia: movemento estudantil reactivado

É unha sensación compartida a de que o movemento estudiantil estaba fragmentado e practicamente desactivado no conxunto do Estado dende fai moito tempo, tamén en Galiza. A última etapa dunha certa efervescencia remóntase aos anos 90 e, despois, á etapa da loita contra a LOU e, en menor medida, na contestación ao Plan Bolonia. Dende aquela non houbera actividade significativa e en Galiza producíronse cambios, escisións e liortas entre organizacións nun contexto de atonía reivindicativa, fundamentalmente dentro do espazo ideolóxico nacionalista e de esquerdas, que é o maioritario entre os sindicatos de estudantes universitarios.

Coa chegada do novo equipo reitoral á Universidade de Santiago de Compostela e o intento de aprobar, pola vía rápida e sen diálogo previo, unha Normativa de Permanencia moi pouco flexible (en comparación con outras xa aprobadas) adaptada ao Plan Bolonia, que abundaría na precarización e tería graves efectos para os intereses dos estudantes e as súas familias (suba de taxas encuberta) xurdiu unha oportunidade para reactivar o movemento estudantil. Ao contexto de recorte orzamentario en políticas educativas hai que sumarlle a paulatina concienciación de cada vez mais amplos sectores xuvenís pola súa situación xeracional. É algo que non acontece só na universidade galega nin, tampouco, noutras españolas. Reino Unido, Colombia ou Chile (especialmente) están vivindo tamén procesos similares (todos eles moito máis masivos), e todos cun denominador común: a defensa do sistema universitario público nun contexto de crise das economías occidentais como non se recorda.

Na USC produciuse un feito que ten poucos precedentes na historia mais recente: o acordo unitario das organizacións maioritarias para combater a aprobación do proxecto. Liga Estudantil Galega, Comités, Movemento Estudantil Universitario, Sindicato de Estudantes e IESGA compartiron a necesidade de paralizar o procedemento previsto e forzar ao reitorado a negociar unha Normativa de Permanencia que satisfaga a tódalas partes. Houbo reivindicacións e diferentes actividades e mobilizacións dende o comezo de curso ata a chegada da Folga Unitaria do día 9 de Novembro, que supuxo un punto de inflexión, pola súa importancia e porque logrou arrincar o compromiso dun diálogo que ten que ser real. Non se sabe o que acontecerá nas próximas semanas ou meses, pero logrouse algo: reactivar, aínda que sexa mínimamente e de xeito incipiente, ao movemento estudantil despois de moitos anos. O que suceda a partir dagora é unha incógnita aínda que é probable que continúe habendo noticias das universidades, alomenos no futuro máis inmediato. Non é doado, cada vez menos, pero está nas mans dos estudantes auto-organizarse e manter viva a chama do movemento estudantil. En Galiza, e no mundo enteiro.

Algunhas novas relacionadas:

Universitarios convocan Folga
Alumnado da USC ve factible paralizar...
Intervencions na Cadena Ser
Alumnos levantanse da reunión
Galería fotos Folga 9N

Rector abre a porta a cambios na NdeP

Para escoitar- Me gustan los estudiantes (Mercedes Sosa)

En Movemento

O Movemento Estudantil Universitario (MEU) afronta este novo curso académico co propósito de continuar dándose a coñecer entre o estudantado e a comunidade educativa, co mesmo compromiso, pero con maior forza, se cabe. E en expansión e crecemento. Seguirá coas actividades que dinamizan e complementan a vida cotiá na Universidade e afronta o reto de estar á altura dos tempos que lle tocou vivir.

Acaba de lanzar unha campaña masiva (#enmovemento) con varias frontes: facultades, redes sociais, actos, etc...co gallo da mobilización global do 15-Outubro, da que participará e continuará participando, estreitando lazos cos novos movementos sociais de protesta. O MEU nunca escondeu os seus vínculos e algúns dos seus ideais, dende o primeiro momento. No seu espírito fundacional hai moitos puntos de converxencia.

Cre tamén na Unidade das forzas e organizacións estudantís galegas comprometidas coa Educación Pública e disposta a defenderse dos ataques constantes, en forma de discursos, actitudes e prácticas encamiñadas a precarizar e rebaixar a calidade do ensino universitario e non-universitario e do conxunto dos piares do Estado de Benestar, en risco coa excusa dunha crise económica global xestada nas alturas. Para defenderse conta coa arma da mobilización, se é preciso.

A Campaña.
A Crise.
A Univeridade.
Artigos/Formación.

O MEU está activo en Twitter e Facebook

Os idealistas moven o mundo

Dedicado a Jose Luis Gómez, María Val, Xabier R Blanco, Silvia Carregal, David Lombao, Miguel Pardo, Noela Rey, Sonia Dapena, Sergio Barbeira, Lara Graña, Iago Martínez, Cristina Díaz Pardo, Mercedes Cernadas, Lucia L. Bayo e a tódolos traballadores, colaboradores e lectores do Xornal.

Houbo filósofos ao longo dos tempos que abordaron o devir histórico dende unha perspectiva cíclica. O napolitano Giambattista Vico, que logo influíra de xeito determinante nas obras de pensadores coma Montesquieu, Hegel, Marx, Comte ou Spegler, tiña unha visión circular debedora das filosofías orientais. Acreditaba no continuo retorno de épocas que establecían pautas parellas a outras anteriores (tamén nunha sorte de volta de líderes sociais e políticos) e non cría nun suposto progreso sen fin, entendido como a liña imaxinaria que avanza determinada pola senda da harmoniosa mellora colectiva. O certo é que nunca se repite exactamente pero si regresan tentacións e pantasmas, para ben e para mal. Como a de silenciar voces críticas. Xa sexa mediante a censura dunha orde arbitraria, prexuizosa ou inxusta, xa sexa coa sutil e fría censura que impón a ditadura duns balances economicistas que sacrifican a pluralidade informativa ou a cesión a presións políticas.

Nos últimos meses, especialmente, non deixan de concatenarse feitos, imaxes e narrativas que rememoran tempos xa vividos, coma se de ecos da historia se tratase. Tempos que un non coñeceu mais que pola literatura, o cine ou as reportaxes e documentais, e que tampouco ten demasiado interese en coñecer mais a fondo en carne propia. Penso que é unha sensación envolvente que agroma e que vai sendo, pouco a pouco, compartida. Incluso anunciada, cos pertinentes matices ideolóxicos, dende o corazón dun sistema que se sabe tocado (Obama: “la crisis en Europa está asustando al mundo”). Os actores mudan, as problemáticas soterran as raíces en novos e complexos fenómenos, aparecen novos riscos (peak-oil, precaria sostibilidade ambiental, etc...) e oportunidades, mais prodúcense situacións evocadoras doutras que ameazan con ser causa do triunvirato configurado pola loita de sempre: igualdade, liberdade e xustiza social.

Hai quen establece paralelismos e describe a realidade dos nosos días comparándoa coa fin do Antigo Réxime feudal, ou atopa vínculos coa etapa que vai da Gran Depresión ao estalido da sanguenta peste que supuxo a Segunda Guerra Mundial. Outros ven no substrato latente e imparable de efervescencia social resonancias do cúmulo de demandas que provocaron as axitacións de finais da década dos sesenta e 70´s. Todos eles períodos de cambios e mudanzas mais ou menos abruptas xestadas en contexto de importante florecemento científico-tecnolóxico que repercutiu tamén na maneira de comunicarse, compartir información e facer xornalismo. A imprenta foi revolucionaria, como tamén o foron a radio ou a televisión. Hoxe a arma, non hai dúbida, chámase Internet.

O mundo que herdamos xa é ben diferente ao que criamos que nos correspondía. Eramos conscientes (dende o egoísmo) das penurias de terceiros mundos, mais hoxe sectores amplos de poboación corren risco certo de ser expulsados tamén dunha vida digna (A OIT e a OCDE prevén que a taxa de desemprego continuará medrando a nivel global, e mesmo podería duplicarse), e poñernos dacordo na procura de responsables vai ser moi difícil aínda que dirixentes coma Berlusconi sigan no poder e brokers coma Alessio Rastani fagan declaracións de guerra aos pobos e alenten o éxito de mobilizacións como a prevista para o 15 de Outubro (“La crisis es un sueño para los que queremos hacer dinero”, “Los políticos no gobiernan el mundo, sino Goldman Sachs”, “Me voy a la cama cada noche y sueño con otra recesión”).

A política e a economía realmente existentes semellan estar, mais ca nunca, abocadas a un colapso que debera facernos repensar as cousas e procurar outros horizontes, pero nunca empurrarnos a comezar de cero. Neste escenario, os románticos e os idealistas abrollarán coma papoulas dispostos a defender e a imaxinar o que é de xustiza, hoxe fanada por elites ás que o xogo do Monopoly se lles foi das mans. Serán tan idealistas coma os que unha década atrás estaban convencidos de que un proxecto coma o de Xornal de Galicia era viable na nosa terra, e o mimaron todo este tempo. Despois da caída e de deixarnos orfos voltarán tempos mellores, e tamén para o xornalismo e a liberdade de expresión neste país tan contraditorio e tan de seu. Grazas aos idealistas que mantiveron e manterán vivo o espírito do Xornal, e imaxinan outro mundo e unha outra Galiza.

XORNAL

Iniciativa Ben Común

Algo se move no seo da esquerda galega. O Movemento 15-M e os resultados das eleccións municipais do 22-M abriron unha nova xeira e un proceso de reflexión colectiva.

Reflexión que, non celebrándose como debera ata o de agora no interior das formacións políticas, xa o empeza a facer entre parte da súa base social, progresista e galeguista.

A Iniciativa Ben Común é representativa de todo esto e está a piques de nacer como un espazo ou foro de debate cidadán aberto e plural, dirixido a calquera que se sinta partícipe do magma civil e social da esquerda nacional e milite ou non en organizacións políticas e/ou outras plataformas. É probable que sexa tamén o cerne e o xermolo dunha nova formación.

Os nefastos resultados do BNG, a súa convulsa situación interna, e a tamén moi mellorable situación no seo do PSdeG obrigan a tender pontes, dialogar e interrelacionarse mais ca nunca. Hai esquerda mais alá destas dúas grandes formacións e puidera decirse que hoxe está mais viva ca nunca. Iniciativa Ben Común da boa conta diso. Xa se fala abertamente que no outono nacerá tamén un novo partido político. E haberá que estar atentos ao que poida resultar da Asamblea Nacional do BNG ou doutros posibles movementos.

Toda esta situación de efervescencia non é allea ao debate que se empeza a abrir, cada vez con mais insistencia, en sectores da esquerda estatal e europea.

O meu humilde respaldo a todo este tipo de iniciativas. O Martes presentase en Compostela e estarei alí para escoitar atentamente. Son momentos importantes para a sociedade e a política do país. Son momentos de reflexión, Política e altura de miras.

Manifesto Iniciativa Ben Común
Blog
Nova en Xornal

QUE É GALICIA? por LOIS PEREIRO

Galicia... data

Run...

A. Auga. Aire. A Amnesia do vencido, a Atracción do Abismo, a Árbore xunta á Árbore, e a alegría do espazo circundante. A alma é o Atlántico e é o cantil o corpo da súa chamada Atroz.

B. Barroco: a Beleza usual feita materia en pedra no Bordo do Bosque omnipresente.

C. Calma. Castelao, Curros, Cunqueiro, Cultura, Celebración e Culpa: unha conciencia Céltica do Cosmos.

D. Difícil definir esa Dor, Dobregar o Destino, conseguir que o Desexo nos siga sendo útil. (Diluvia)

E. Espiral no Espazo Esférico. Emigración: Estímulo do noso Exilio interior que nos leva polo leste cara a Europa, polo mar cara ao Éxito e cara á Enfermidade, e sempre cara ao Eterno Extrañamento do Espírito.

F. Fogo de Fogar. Fantasía. Fábricas, Febre e Formas do Futuro, Figuras do pasado. O Fenómeno atmosférico da Felicidade, e todas as Festas do mañá...

G. Gráficas do Granito, auga e silencio, onde transborda a alma da Gulfstream. O xemir das Gaitas, e no carácter esa amable presenza da Graxa.

H. Historia: Herbicida o esquecemento. A Humidade, o "Horror vacui" e a Humildade impídennos converter a Historia en Heroísmo. Nosa Herdade adestrada na fuxida, coa sabedoría das feridas vellas, por nosas propias mans soamente vencidos.

I. Ironía: arte de converter o Inferno nun conto de Inverno.

J. Son oriental. Rotundidade sureña.

K. Kilowatios por terra mergullada.

L. Loito: manchas na paisaxe, bólas negras sobre o tapete verde.

M. Lega Mortos o Misterio da Música, pero o Miño vaise levando ese Misterio ao Mar.

N. Norte. Noite. Néboa. Negro: materia poética nacional.

Ñ. Nh/ gn/ ñ.

O. Oeste: "Galicia atende e obedece á chamada do Oeste" (R. Otero Pedrayo). Tantos séculos de Ofensas e de Esquecemento crean anticorpos no Organismo dun pobo, e esa continua Ofensa da historia xerará no Orgullo deste pobo apracible o destrutivo Osíxeno do Odio, a Obsesión do fracaso e da culpa.

P. Poesía. Patria. Paixón. Perigo de extinción, perdidos en nosa propia Pureza, da necesidade de ser un Pobo. A nosa indiferenza alimentará o Proceso de autoxenocidio que vivimos. Paisaxes dispersas, aliñados entre os Perfís do Pasado, coa Presenza dunha vexetal sensación de eternidade. Paixón e Poses "punk", reflexos Postmodernos e altas horas nos diques urbáns da noite.

Q. Química da dor Quintaesencia do medo. Aí, pegado a min, quen ri?

R. Río: o Rumor da vida, a Relixión das augas. As Risas xorden sempre onde Reina a calma, na quietud profunda de quen coñece o Risco e domínao. Rural: corre sangue Rural por estas veas; e se algunha vez a Razón opón Resistencia, recoñécese o galego na terra, na lenta vitalidade da árbore, na invencible Resignación da herba.

S. O Son da Soidade e o Silencio. O Salvaxe Sarcasmo dos Soños do presente, e a Silente atracción polo Suicidio: o Sil. O Miño é o noso Sangue, o Sil a súa Sombra. Serenos e Sombríos, finalmente transcende o Sorriso astuto.

T. Terra. E o Tempo, e o Trastorno e as súas Tebras. A Tradición dunha triste Tenrura. A Terra é o principio, e todo existe nela e para ela.

U. Utopía: compaxinar o desexo e a necesidade dos nosos soños.

V. Vacas en Vales mollados, e a férrea Vontade dos Vellos encadeados á terra, co Vicio do seu fatalismo escéptico. Verde. Verde e máis Verde sobre outros Verdes, e por detrás: Verde.

W. Whisky: noite urbana. Galicia é Wagneriana, ou é máis ben un Wolfgang Amadeus enfermo de paisaxe, soñando con Sibelius?.

X. 25 de Xullo.

Y. e

Z. Fin

LOIS PEREIRO. Do libro POEMAS 1981/1991

Goberno Lego e mourinhizado

Fai unha semana Francisco Caamaño, Ministro de Xustiza, alcumou ao goberno de Feijóo como “de figuriñas de Lego”, referíndose á marca danesa de xoguetes que aledara un chisco mais a infancia de moitos cativos, entre os que me atopo. Aquelas eran (aínda o son) unha colección inxente de pezas de plástico con diferentes formas e cores coas que podías construír, ensamblar, moldear e derrubar todo un universo paralelo e en miniatura ao teu antollo, a imaxe e semellanza ou non, do mundo adulto. Calquera historia que a imaxinación che permitise era posible, asegurando horas de entretemento e altas doses de felicidade.

Hai algo disto na práctica habitual da Xunta de Galicia dende que se produciu a restauración popular, e por iso coido que a definición de Caamaño foi axeitada: é un goberno que dedica o groso dos esforzos a derrubar o que comezaran a erguer no anterior en múltiples materias (dependencia, igualdade, educación, sanidade...), e a desatender boa parte das súas obrigas. Perde tempo facéndonos crer que fai, pero en realidade está xogando. Semella que acaba de abrir a caixa do regalo e continúa probando, aínda que van xa dous anos: hai pezas que non lle encaixan ou o fan polas bravas. O pouco que intenta artellar, pola contra, non é algo práctico senón unha realidade allea, superflua e ás veces hipertrofiada. Véxase o artificial conflito lingüístico, potenciado ata a extenuación para confrontar, dividir e entronizarse como paladín da liberdade. De normalización e respecto polo ga-lego hai máis ben pouco. Xa se ten abundado no tema.

A maiores dá a impresión de que os conselleiros están tamén en mans dun neno bastante retorcido e que se divirte reproducindo filias, fobias, complexos e soñando cun futuro repleto de grandeza. O ton xeral destes dous anos caracterízase por un marcado perfil presidencialista e pouco colexiado. Ninguén se atreve a desviarse un mínimo. Non hai voces discordantes. Eu non de-lego! Pero sobre todo é pouco efectivo. Non entanto (é ben coñecido) o desemprego aumenta tres veces por riba da media estatal e as figuras humanoides de cor amarela que compoñen a súa particular paisaxe irreal, neste caso, son de carne e óso. Para el o xogo trae defectos de fábrica, pero non se preocupa moito por arranxalo. Parálise, inacción e insensibilidade social debuxan a primeira metade de mandato. Mais, en castelán, “lego” ten outras acepcións. Segundo o dicionario da RAE a primeira delas alude a quen non ten ordes clericais. Aquí habería moito do que falar, e non sería de bo gusto entrar. A segunda refírese a aquel carente de letras ou de novas. Está claro que hai coñecedores do dereito e das leis entre os membros do goberno, aínda que non se note cando a xustiza lles quita a razón segundo en que asuntos. Tema eólico inclusive.

Que foi primeiro? A “berlusconización” ou a “belenestebanización”? Non o teño claro, pero o que si parece evidente é que o paso seguinte é a “mourinhización”. Confúndese a política con Punto Pelota. Os telexornais fan o propio, e da TVG non ía ser menos. Esta afecta transversalmente, e non só no goberno do noso país. Consiste en confundir autoridade con autoritarismo, en enlamar o terreo de xogo con tódalas artes habidas e por haber e na falla de respecto polo adversario, desautorizando as institucións que rexen e arbitran. Elevando a voz ata que nada se entenda. Tamén en facer do branco negro e proxectarse como vítima fronte a todo e fronte a todos. Feijóo debía xa ser fiel seguidor do individuo cando adestraba a poucos quilómetros de Vigo.

XORNAL

Durmir na democracia

Cúmprense dous anos da chegada ás cadeiras do “sultanato”, agora “austero”, de Feijóo009. Fica na beira como se produciu porque, dende o punto de vista estritamente formal, foi incuestionablemente democrático. Campaña negativa e sucia, pero eficaz.

Son fondas e prolixas as análises sobre este bienio negro, e aproveito para recomendar un dossier recollido no último número da revista Tempos Novos, onde sinaturas relevantes como as de Antón Baamonde, Filipe Díez ou Manuel M. Barreiro, entre outras, fan unha radiografía do que deparou o regreso á Xunta dun PPdeG que transita entre o peor do fraguismo e o mais perigoso da nova dereita emerxente na procura do seu momento para ancorar. A que confunde os medios cos fins e o partido coa administración. O balance, pois, non pode resultar mais negativo, lamentablemente. Son tan graves as medidas de contrarreforma e a involución que sería tedioso e semellaría hiperbólico nomealas todas, pero o nivel de destrucción do camiño proposto polo morno cambio representado na lexislatura do goberno da esquerda galega non atopa parangón. Institucións como o Consello da Cultura, o Consello Consultivo, a RAG e mesmo o TSXG téñenlle dado as costas e rexeitado as irresponsables decisións e indecisións, aínda que o goberno dispón de recursos suficientes para deslexitimalas e identificalas con intereses partidistas mediante o regreso a unha liña discursiva antipluralista e maniquea. O mais enigmático e destacable é a ausencia de políticas, plans con contido real e actuacións encamiñadas á resolución e prevención dos problemas en distintos campos. Deixación de funcións.

Esta nova dereita descastada e chabacana, que mesmo perde habitualmente as formas, fixo unha mistura explosiva entre unha sorte de libertarismo á americana mailas patoloxías tradicionais do rancio conservadurismo español. Conta coa inestimable colaboración dunha maioria social confusa, cansa e que introduce no saco tódalas opcións (posiblemente polos erros, incoherencias e traizóns a sí mesmas).

Debería graffitearse en cada rúa das vilas e cidades a coñecida máxima: “Quen dorme en democracia érguese en ditadura”, por aquelo de telo presente. Senón que pregunten en Italia. Chegou o momento. Agora é cando. E Galicia é onde experimentan co modelo chamado a estenderse no resto do estado. Concibido dende os centros de poder mais afastados do común dos mortais: recentralización política debuxada, retroceso en conquistas de dereitos e maior acumulación financieira e capitalista son as intencións inmediatas dunha corrente que gaña adeptos, convertida nun run-run transversal desafiante. A síntese non pode ser mais perigosa para dependentes, estudantes, investigadores, desempregados, emprendedores, enfermos, mariñeiros, etc... por non falar do abandono en Medio Ambiente, Industria, infraestruturas... e por non lembrar os ataques continuados e o desprezo gratuito á identidade colectiva dende o insultante cosmopailanismo que caracteriza á maioría dos membros do goberno galego, ben extraídos de clases medias que renegan de sí mesmos ou ben das faccións mais ortodoxas, elitistas, castelanistas e clericais da dereita nostálxica.

Na rúa houbo tamén certa contestación pero as formacións opositoras non son quen de aglutinar o descontento por mor da súa mellorable situación interna. Feijóo dotouse dunha aura de bo xestor debido ao abuso da propaganda, ao control descarado da RTVG e ao uso da publicidade institucional para mercar noticias favorables nos xornais afíns que, por certo, son maioría aplastante. En dous anos practicouse unha política de terra queimada, desapareceu Galiza da axenda da reformulación do Estado Autonómico ao adiar a reforma do Estatuto e o goberno parapetouse no vitimismo mais infantil, mesmo negando competencias e capacidade en materia de emprego, onde recurtou 64 millóns de euros para políticas activas e empeorando rapidamente os diferenciais respecto do conxunto estatal. Sabe que, canto peor, mellor. Alomenos no curto prazo e namentres non esperten os entretidos.

Xornal

MundoGaliza

Homenaxe a Del Riego na UV

Onte, 23 de Marzo, celebráronse na Universidade de Vigo unha serie de actividades organizadas pola Asociación Trabalingua. O encontro consistiu nunha ponencia de dous historiadores (Xusto Beramendi e Uxío Breogán) sobre as mocidades galeguistas no pasado e unha homenaxe a Francisco Fernández del Riego. Posteriormente celebrouse un debate entre representantes da mocidade galeguista hoxe. Trabalingua pediume estar alí, e quero agracedelo dende aquí. En principio estaba previsto que acudiran tamén Iria Aboi (UMG-Galiza Nova) e Javier Dorado (NNXX), pero finalmente non puideron asistir. Os participantes foron Paulo Carlos López (MNG-Galiza Nova), Marcos F. Lema (Converxencia XXI) e eu mesmo.

Nota da Universidade de Vigo.

A miña intervención na palestra (a parte de debate, evidentemente, non se atopa)

Irresponsabilidade aquí e acolá

Sería obsceno pasar por riba do acontecido no lonxano Xapón: contra a forza desatada da natureza tórnase unha quimera loitar, tan só existe a posibilidade de minimizar os efectos dos seus esporádicos e inoportunos azoutes. O que non se comprende doadamente é como o ser humano é tan necio, e como despois das experiencias de Chernobyl ou do macabro epílogo da II Guerra Mundial seguimos sen plantexar seriamente que, por moi económico e rendible que resulte obter enerxía das centrais nucleares utilicemos, nesta escala, a perigosa tecnoloxia sen asegurarnos totalmente. Compensa? Din que os gatos teñen sete vidas, aínda que non os vexo a diario lanzándose ao baleiro dende un oitavo piso.

Pode que sexa cínico decilo dende a comodidade duns fogares abastecidos e confortables, pero o asunto vai en serio, e hai alternativas. Como tamén hai intereses e entran en xogo a xeopolítica e a independencia enerxética das nacións. O potencial destrutivo é case ilimitado, e ata inimaxinable. As consecuencias dunha concatenación de erros, dun mal uso ou dun accidente poden persistir séculos e afectan ostensiblemente ao equilibrio do ecosistema. Supón un pesadelo, sen vontade ningunha de pecar de catastrofismo, a posibilidade de que se repita un escenario onde aparezan malformacións, enfermidades incurables e onde grandes extensións de terreo fiquen inutilizables de xeito irreversible e permanente por mor dos ventos asasinos da radiación. A auga, o ar...

Arrepía que se recuperen termos como: cidade pantasma, liquidadores, éxodo masivo, desatre e holocausto nuclear ou apocalipse. Mais propios do pánico e da histeria colectiva alimentada en tempos da Crise dos Mísiles e da Guerra Fría.

Pode o planeta resistir moito mais tempo o maltrato e riscos ao que o sometemos? Cada un de nos é responsable pero, sobre todo, son os gobernos e organismos internacionais os que deben cuestionarse cara onde imos ou, do contrario, nalgún intre, o mundo ou partes importantes del deixarán de ser compatibles co desenvolvemento normalizado da vida. Algún podería crer que son paranoias ou proclamas propias dun perigoso e fundamentalista ecoloxista, pero calquera con sentido común debe reflexionar un chisco sobre o tema. É de supoñer que os que nos gobernan o teñen. Semella claro que os comezos do século XXI tampouco outorgan demasiado respiro: terrorismo internacional salvaxe, guerras vergoñentas, fame e graves violacións de dereitos humanos, revolucións de final incerto, catástrofes climáticas severas, Fukushima...se os Mayas esaxeraron coa profecía 2012, tampouco andiveron moi lonxe nos cálculos.

E despois disto, falar do debate sobre o Estado da Nación, pode parecer frívolo. Todo se queda cativo e irrelevante, incluso o pertinaz desemprego e outras necesidades. Pero é o que toca hoxe neste marabilloso recuncho do planeta. Posiblemente fora aínda maior a frivolidade coa que o enfocou o presidente deste país. Algo que xa non sorprende. Francamente non me atopo con moitos folgos para facer unha análise política fonda do que se escoitou no Hórreo, e estou seguro que a maioría dos lectores, aínda sendo galegos, teñen o pensamento noutro lugar. Aí coinciden con Feijóo. Dende logo, tamén continúa co pensamento fora da crúa realidade, sen afrontala. Non vai con el. Pero atópase cómodo e demasiado confiado en que os cidadáns responsabilicen exclusivamente a Zapatero de tódolos males. Parece non darse conta que a inseguridade da crise leva gobernos e o prestixio dos lideres por diante, tal cal tsunamis. Ao mellor remata arrepentído da parsimonia e da preguiza coa que encarou as labores dun goberno ao que se lle esixe ofrecer solucións e mostrar un mínimo de sensibilidade. Serían inmediatas. El mesmo comprometeu a súa honra. Duroulle 45 días. Van xa dous anos de lexislatura e, neste novo ciclo histórico, é unha eternidade para esperar. Non o quero imaxinar manexando, improvisando e decidindo noutro tipo de situacións.

Xornal

Precampaña: Menudo bajón!

“Españoles y españolas, ciudadanos hartos del paro y de la crisis económica, de la crisis de valores y de la crisis social, de la crisis política y de la depresión institucional, ¿habéis visto Egipto? El pueblo, cuando quiere, puede, y el pueblo español quiere”. Este exabrupto, unha invitación implícita a subvertir a orde constitucional, non é unha sentenza de Gil Robles alá por 1936 nin tampouco unha arenga nostálxica do Blas Piñar de turno, non. Aínda que soe extravagante pronunciouna hai pouco un dirixente dun suposto partido de centro-dereita europeo chamado a ser alternativa no goberno, nun concorrido acto de precampaña electoral. Son verbas que flanquean a legalidade e ultrapasan os límites da decencia e a responsabilidade política. Pero saiamos da caverna, sacudamos as pantasmas en forma de camisas azuis desfilando vitoriosas, xugos e frechas, Azores (falo do iate e non das illas) e vaiamos a asuntos amables e de entretemento. Esteban González Pons aburre ás ovellas.

Xa que vivimos na era do hedonismo postmaterialista falemos de banalidades e non deixemos traballar á cabeza. Total, o pasado e o futuro non importan, non existen, e o presente está ben fodido. É moito máis rentable a amnesia tutelada e xeralizada. Para algúns é unha boa inversión agora que o tema das altas finanzas vai un chisco peor.

E digo eu: que pesados son os cataláns, non? Sempre coa teima de mostrar o seu feito diferencial, falarnos de “cousas serias” e esas parvadas. Das que non interesan a ninguén, vaia. Ata teñen unha puxante industria cinematográfica propia! Non lles chegaba con fachendar de Guardiola, pendurarse uns enriba doutros facendo castelos humanos ou comer caracois? Pois non, atrévense con todo. A onde quererán chegar?

Resulta que acendo o bendito televisor e vexo como un filme sobre a Guerra Civil en Catalunya, e feito por enteiro na súa lingua (¿ou será un acento?) triunfa na gala dos premios Goya do cine. O que me faltaba! Nese preciso intre deume “un bajón” impresionante, de campeonato. Algo semellante ao que sinto cando vou camiñando pola rúa asubiando a última bulería de Bisbal e vexo pasar unha rapaza feitiña pero que, ao final, á moi pailaroca, dalle por falar galego. Bueno, eso se non é de Lugo, claro. Alí son tan brutiñas, as miñaxoias, que non hai quen as entenda. Ata din ghato en vez de gato (¿ou será pola costa?). É o mesmo, son todas iguais. Empecei a “dispersarme” tanto que notei como se me estivesen fervendo os miolos. Tiven que cambiar de canle inmediatemente. Menos mal que había algo para desconectar 24 horas seguidas: xente deitada no chan, sen apurarse. Estes son dos meus, pensei. A esas horas era o máis parecido aos documentais da dúas da sobremesa. Non se despiollan entre eles porque me teñen dito que lles dan diñeiro para o xabón, pero sentinme moi identificado. Son tan normais...

E alí estaba conversando animadamente unha rapaza desas que enfeitizan, desacomplexada, das normais (non unha extremista desas que andan por aí soltas), das que facía trampas na escola (tanto copiaba nos exames como trocaba os libros de texto en galego por outros que se entenderan mellor) e encima era galega coma min! Cantas verdades dixo en pouco tempo! Explicoulle perfectamente á compañeira a esquizofrénica realidade sociolingüística do país. Esa inxustiza permanente e estado de absoluta imposición e conculcación de dereitos dos castelanfalantes, que tan ben soubo denunciar Galicia Bilingüe. Aí dinme conta por fin que, aínda que Esteban González Pons é algo soso, ten mais razón ca un santo...

Xornal

MundoGaliza

Monolitismo ou dinamismo

Nestes días de polémica arredor do uso das linguas cooficiais no Senado, foro de representación interterritorial e lugar que debera recoñecer a realidade dunha cidadanía multicultural e multilingüe, asáltanme unha chea de reflexións: a maioría delas rebélanme porque compróbase a pervivencia (un deja vù a cabalo da crise) do relato mais rancio e ultranacionalista daquela España, una grande y libre que a miña xeración cría soterrada baixo unha lousa de 1500 kilos, no Valle de los Caídos. Aquela escura, exasperantemente uniformizadora, conservadora e monolítica España que se negou a sí mesma e que intentou construír a súa razón de ser a sangue e fogo mediante o sometemento e a estigmatización de parte da poboación que explicitaba as súas particulares manifestacións socioculturais, exaltando outras para convertilas obrigatoriamente en “comúns”.

Pode que este non sexa o momento idóneo para implementar medidas que supoñen custes adicionais pero sendo honestos e sensatos, comparativamente, non representa un gasto inasumible. E por riba, normaliza o emprego duns idiomas tan respectables, vivos e útiles como é o fermoso idioma de Cervantes. Mais ou menos normalizados nos seus lugares respectivos pero considerados unha ameaza no resto. Daí o convinte e pedagóxico da decisión. A intolerancia, o racismo e a pretendida superioridade funcionan sempre como síntomas das sociedades enfermas e son xermolo do consentimento das maiores atrocidades que recorda a humanidade. Hoxe, en España, a pantasma remóvese no seu cadaleito: ben por boca(za) de Aznar contra a configuración do Estado Autonómico e co perverso pretexto da eficiencia económica, ben na ofensiva contra a salvagarda dos idiomas recoñecidos constitucionalmente. Que haxa quen poña o berro no ceo por empregar trescentos mil euros anuais nas traduccións cando se teñen gastado miles e miles de millóns en acudir ao rescate das entidades bancarias (responsables directas da situación actual) dá boa conta do que se esconde para soster os seculares argumentos do odio. Ou cando non se atalla a fraude fiscal para non incomodar aos poderosos. Ou cando se permite e se potencia un incremento maiúsculo da débeda privada e, como por arte de maxia, troca en débeda pública para que as maiorías sufran as consecuencias. Ou cando convertimos isto no paraíso do especulador sen escrúpulos.

Poderiamos mentar infinidade de casos, pero non: no subconsciente colectivo de boa parte do tradicionalismo patrio permanecen ancorados, atados e ben atados, complexos que responden ao substrato ideolóxico do xenuino fascismo español. Así de simple. Décadas de democracia para que, no lugar de recordar como exóticas estas tolemias, regresen mais vivas e “inocentes” que nunca. No nome da “liberdade”, a “racionalidade”, o “senso común”, a “eficacia”...

Mudar isto dende aquí só pode resultar coa forza dunha sociedade civil consciente e consistente, dinámica e madura, preparada, segura de sí mesma e convencida de que na defensa do local se atopa o vencello co universal. De que o bo facer non entende de nacionalidades, linguas ou fronteiras mentais. Galicia ten exemplos a eito, e en moitos ámbitos: nas artes, na política, na empresa ou na sociedade. Hai que estar orgullosos porque representan, alá onde van, un xeito de entender a galeguidade que transcende o imaxinario de complexos que a moitos atenazaba e atormentaba cando cruzaron o Telón de Grelos. No meu círculo de amizades e coñecidos, cando aparecen as dúbidas, poño como exemplo contemporáneo a dous rapaces que traballan no mundo da gastronomía: Iago Pazos e Marcos Cerqueiro. Rexentan un local dunha proxección ilimitada, Abastos 2.0, que revolucionou a maneira de entender a zona vella de Compostela dende a defensa dos productos da nosa terra, a calidade e a proximidade, e comprometidos coa cultura e a vangarda deste país. Nos vindeiros días participarán no encontro gastronómico internacional MadridFusión, cóbado con cóbado xunto aos mais afamados cociñeiros para expoñer as súas propostas innovadoras. Explicarán as chaves do seu éxito e levarán alí o acento, os aromas e a música en galego como representantes dun país que moitos seguimos soñando: aberto, dinámico, emprendedor, atrevido, moderno, desacomplexado e orgulloso de sí mesmo. Combatendo coa cabeza ben ergueita o monolitismo soxulgante dos que non nos entenden, non...

Xornal

MundoGaliza

GaliciaHoxe

Agasallo dos amigos Abastos 2.0 pola mención no artigo. Qué decir?

Sempre as dúas almas

A finais de ano publicáronse dous artigos contrapostos sobre o resultado das eleccións en Catalunya nas liñas de Xornal de Galicia. Ámbolos dous asinados por pesos pesados do socialismo galego: PSC e PSdeG, a mans dun destacado membro do anterior goberno de progreso, Méndez Romeu, e unha extensa e atinada análise feita por Xoaquín F. Leiceaga baixo o título Cataluña e nós. Compartían interese comparativo mais discrepaban notablemente no fondo e na mensaxe, tanto para consumo interno-partidario como cara fóra. O segundo semellaba unha contundente e nada casual resposta ao primeiro. Por esas datas tamén publicou Emilio P. Touriño en El País De elecciones y coaliciones, o cal contiña máis similitudes co espírito do que Leiceaga defendía que co que pode desprenderse do redactado polo ex-conselleiro de Presidencia do seu propio goberno. Todo isto foi interpretado nun maxistral artigo de opinión de Anxo Guerreiro que saíu a posteriori no xornal do Grupo Prisa, e que recomendo.

A vontade de Méndez Romeu, cun certo prexuízo ideolóxico e algunhas valoracións e interpretacións do acaecido cuestionables, consistiu en transmitir á opinión pública o esgotamento das coalicións por resultar estas, supostamente e sempre segundo a súa teoría, prexudiciais para os intereses electorais do PSOE como se “mostrou” nos resultados en Galicia e Catalunya. A intencionalidade é clara e diáfana, e non atende á multiplicidade de causas que arroxaron os resultados nun e noutro lugar. Representa a opinión de alguén que, lexitimamente, aspira a que o PSdeG sexa quen de gobernar en solitario sendo un acontecemento que, dadas as actuais circunstancias sociopolíticas, se revelaría como unha improbable e lonxana hipótese na maioría dos concellos e a nivel autonómico.

Leiceaga e Touriño sostiveron dun xeito consistente e mellor argumentado a tese contraria: a aposta polo entendemento e a defensa da cultura do pacto como única alternativa plausible aos gobernos do PPdeG. Intentar o xiro estratéxico proposto por Méndez Romeu condenaría aos cidadáns galegos que non son nin se senten reflectidos nas políticas de dereitas a sucesivos gobernos populares alomenos por un bo espazo de tempo, e enviaría unha perigosa sinal de confusión a todos aqueles que veñen traballando na liña de artellar canles de colaboración dentro do tecido social e político da esquerda galega. Puidera dicirse que aquelo que naceu con Nunca Mais ou antes, e logo se trasladou a outros ámbitos das reivindicacións e da articulación de propostas, atópase ameazado por mor de intereses curtoplacistas dende algúns sectores dirixentes do PSdeG (e do BNG) que prefiren desmarcarse do que tanto tardou en tecerse e tan bo resultado deu (salvando os erros propios da acción de goberno, evitables, e dos cales deberan aprender), pero que resiste e atopa substancialmente maior acomodo e comprensión na base que nas alturas.

Todo isto ven a conto de algo que non sempre se recorda, e incluso algúns teiman en “superar”, e outros intentan “explotar”: o PSOE é un partido organicamente federal, e nominalmente federalista, e nas nacionalidades históricas convive coas contradicións inherentes ao feito de inserirse nas realidades nacionais (pre)existentes, presentando tensións internas entre lealdades identitarias que outros fomentan como incompatibles pero que tamén, todo hai que dicilo, mobilizan ao electorado en menor medida, por regla xeral, que o cleavage esquerda-dereita. As recorrentes “dúas almas”. Moi especialmente no caso da historia da construción do socialismo catalán. Dito isto, non é de estrañar tampouco (para outros si) o caso da incorporación do socialista Ferran Mascarell ao Govern “transversal” de Artur Mas. Un goberno maioritario concibido dende a óptica da concentración para combatela crise e afrontar o que se deu en chamar a “transición nacional” cara a independencia (económica). Goberno que integra dende un organizador das consultas soberanistas a unha avogada do Estado que as impugnaba, pasando por case toda a gama de sensibilidades da pluralidade enriquecedora e dinámica da sociedade catalana. Por outra banda reaparecen voces no seo do PSC (Pia Bosch, Montserrat Tura, Antoni Castells, Ernest Maragall, et ál) que reclaman autonomía efectiva respecto do PSOE, acompañado dunha volta ao catalanismo convencido, mesmo coa posibilidade aberta de acadar grupo propio en Madrid. As dúas almas...

No Xornal

No GaliciaHoxe

En MundoGaliza.com

Para acompañar, todo un descubremento: Anari-Harriak

A experiencia de Belén Regueira. Neofalante

Neofalantes. Belén Regueira from Sr. Verme on Vimeo.

A xornalista Belén Regueira conta a súa experiencia persoal, os seus medos, a súa valentía, o seu proceso de autodeterminación persoal e concienciación a respecto da súa condición de neofalante en lingua galega. Chea de bo humor. Maxistral.

"Galicia será neofalante ou non será galegofalante"

(re) Nace o MEU

O mércores 15 foi a Asamblea Nacional Constituínte do Movemento Estudantil Universitario na aula 2 da Facultade de Medicina ante mais de 100 persoas. Organización plural, aberta e de vocación integradora e maioritaria. Pulará pola defensa dunha universidade pública, única, galega, internacional, cogobernada e corresponsable. Algunhas destas propostas son certamente revolucionarias e innovadoras dentro do estudantado organizado.

Pode supor tamén o nacemento dunha experiencia organizativa verdadeiramente transversal e independente das consignas partidarias.

Foi elexido Anxo Teixeiro como Voceiro Nacional. No acto de peche interviron Sergio Folgueira, novo responsable de Organización, o propio Anxo Teixeiro, Xoán Bascuas (membro da Executiva Nacional do BNG), a concelleira de educación de Santiago de Compostela Mercedes Rosón (PSdeG), diversos colectivos e eu mesmo como novo Responsable Nacional de Ideas. A Executiva Nacional estará formada por 7 membros (na foto saen 6)

Páxina web: movemento.eu (con informacións, documentos, etc...)

Prensa:-http://www.galiciahoxe.com/vivir-hoxe-aulas/gh/meu-renace-estudante-no-centrodo-sistema/idEdicion-2010-12-16/idNoticia-621274/

-http://www.lavozdegalicia.es/santiago/2010/12/15/0003_8910207.htm

-http://www.lavozdegalicia.es/santiago/2010/12/16/0003_8912079.htm

-http://www.galiciahoxe.com/vivir-hoxe-aulas/gh/anxo-teixeiro-fernandez-estamos-cansos-politicos-metan-focinos-nas-organizacions-estudantis/idEdicion-2010-10-28/idNoticia-604948/

(repaso histórico)-http://www.galiciahoxe.com/vivir-hoxe-aulas/gh/caf-gran-escola-politicos-esquerda/idEdicion-2010-10-13/idNoticia-599642/

A miña intervención na clausura: http://www.scribd.com/doc/45296719/Intervencion-Asamblea-Nacional-Constituinte-MEU

Galeusca española

Bautizaba sutilmente o xornal monárquico e conservador madrileño ABC, xunto con La Vanguardia o mais lonxevo e un dos mais influíntes do século XX, o encontro mantido recentemente en Barcelona polos líderes do Partido Popular de Galicia, Euskadi e Catalunya. E sentou cátedra para comentaristas políticos de toda roupaxe e condición. Foi como abanear un tótem. Automaticamente comezaron a verter ríos de tinta e océanos de megabytes. O simbolismo do acto e a escenificación dunha comuñón que recupera a épica do mito da reconquista, dende o punto de vista do efecto mediático, tivo certo éxito. “Pacto do Tinell” á inversa: rédito asegurado fóra de Catalunya, ainda que non reparasen en que supón un recoñecemento implícito da especificidade.

Como diría Roberto Vilar, ex-Tonecho e presentador de Land Rober na TVG: “o cabalo traballa, a cabeza non para”. Pois a fábrica de pensamento FAES traballa, e as súas cabezas non paran. Nunca descansan no obxectivo do engano semántico e da usurpación dos conceptos para vacialos de contido.

Abstraerse dos “debates nacionais” en España é como facelo a respecto das deidades de Fidel Castro ou do Che en Cuba. Unha herexía. Unha tolemia propia dalguén pouco menos que idiota. É certo que este tipo de tensións se producen no mundo enteiro, e intúese utópico que rematen algún día as liortas identitarias e as disputas territoriais, pero aquí convertéronse nunha patoloxía que lastra o debate político (e mesmo a eficacia da xestión colectiva dos recursos e dos esforzos) ata límites insospeitados. Mais ainda cando se aproximan eleccións. Debémosllo todo á errática e convulsa traxectoria dun antigo Imperio incapaz de se adaptar ás circunstancias históricas e solventar ou, cando menos, sobrelevar dende un nivel menor de enfrontamento e sobresalto, e fóra de solucións coxunturais, as súas contradiccións e diferencias mediante o acordo permanente na procura da integración do disenso. Se a Constitución de 1978 pretendía pechar esto dunha vez e para sempre está claro que fracasou (o resultado das vindeiras eleccións catalanas abrirá un novo ciclo nesta materia). Non hai mais que ver o pouco pedagóxica que foi para algúns, mesmo para os que naceron politicamente baixo a súa vixencia plena e deberan manter, cando menos, as formas. Non asumen a plurinacionalidade, e nalgunhas partes do crebacabezas hai cada vez mais poboación disposta a non esperar mais. E con mais sólidas estruturas para facelo posible e efectivo.

Referíame antes directamente á xeración de políticos desmemoriados e desacomplexados, post-transición, que representan Alicia S. Camacho e Feijóo, metidos no papel de vedettes, e Basagoiti (alguén con maior cintura politica que os anteriores). Baixo o mantra de ollar ao futuro, do “sentido común”, e da “liberdade” propoñen unha recentralización soterrada (nas mentes e na práctica) que puidera custarlle cara á sacrosanta indivisibilidade e unidade patria. Consideran a descentralización como cerne de tódolos males e disfuncións, cando achegou as maiores cotas de progreso e benestar para os cidadáns, e como fonte dun recurte de liberdades en nome da normalización e a recuperación das linguas minorizadas por mor de “acordos ilexítimos” entre os dous grandes diaños: o nacionalismo e PSOE. O pacto que dende 1923 mantiveron catalanistas, galeguistas e o nacionalismo vasco para resisitir ao antidemocrático nacionalismo de estado, e que logo cristalizou en reivindicacións de naturaleza política, fora tamén chamado a Triple Alianza. Hoxe, ao abeiro de ABC, El Mundo ou Federico Jiménez Losantos outra triple alianza xermina: nostálxicos do réxime franquista, conservadores e os autoproclamados liberais. E baixo o paraugas de marcas tan estimulantes como Galicia Bilingüe, Manifiesto por la Lengua Común, Rebelión Cívica ou Peones Negros quixeran retrotraernos á etapa pre-constitucional. Nisto consiste a Galeusca española.

MundoGaliza:http://www.mundogaliza.com/index.phpoption=com_content&view=article&id=10010:galeusca-espanola&catid=104:millan-fernandez&Itemid=2431

Xornal:http://www.xornal.com/opinions/2010/11/18/Opinion/galeuscaespanola/2010111821582900412.html

GaliciaHoxe:http://www.galiciahoxe.com/portada/gh/galeusca-espanola/idEdicion-2010-11-19/idNoticia-612360/

E para acompañar: Oskorri-Euskal Herrian euskaraz (con Albert Pla)

Eu non te espero

Rezan así as bandeirolas vermellas que penduran dun bo número de fiestras da zona vella compostelá por mor da visita fugaz que Ratzinger fará a Galicia na fin de semana do vindeiro 6 de novembro. Máis dun turista despistaráse ante tal diseminación. Convertéronse en todo un éxito de marketing e, aínda que empezaron a distribuirse en lugares de afluencia minoritaria, espállanse tal cal cogomelos. Será polo tempo, que lles é propicio. Non é para menos.

Redactar unha opinión ponderada sobre a Igrexa Católica é sempre un exercicio de equilibrismo con riscos e, xa postos, tampouco pretendo manter a equidistancia neste asunto. A organización (non así e, necesariamente, a fe mailo influxo inequívoco que esta tivo na cultura europea e occidental) arrastra unha longa e gris traxectoria (tamén, todo hai que dicilo, repleta de exemplos de solidariedade e compromiso social) e non faría falla botar man das enciclopedias mais completas para lembrar episodios infames como as Cruzadas ou a sempre latente pulsión maniquea, fonte inesgotable de violencia e conflitos, a obsesiva e inquisitorial queima de bruxas, a postura mantida nos momentos previos e ao longo da Guerra Civil española (“Que la ira de Dios caiga sobre España si la República persevera”, segundo o cardenal de Burgos Pedro Segura, en 1931), a bendición do franquismo ou mesmo a relación ambigua co nazismo. Para qué recordar todo iso?

Case é o de menos neste preciso intre. Pura anécdota, xa que o pasado non se pode mudar. O que si debemos é aportar un pouco de cordura, defender a racionalidade constitucional e tratar de superar conxuntamente traumas dunha Transición que, especialmente neste eido, se dilata no tempo mais do asumible. Porque non é xusto nin moral, tendo en conta o momento económico, que os custes da visita do xefe dun estado teocrático e antidemocrático se repartan por igual entre tódolos contribuíntes de xeito obrigatorio. Enténdese ben que a seguridade si, coma a de calquera outra viaxe dun xefe de estado ou de goberno estranxeiro, pero faise máis complicado cando, a maiores diso, o dispendio (3 millóns de euros de fondos públicos, 6.500 euros por minuto) se executa para recibir á cabeza visible dunha confesión relixiosa concreta. Mais aínda cando hai unha pluralidade delas e o fenómeno migratorio mudou por completo a nosa realidade. Onde vai o estado aconfesional? E a austeridade? Faríase o mesmo se o convidado fose o Dalai Lama ou o líder da igrexa maradoniana? Non abonda coa desmesurada financiación que reciben xa? Non deberían contribuír exclusivamente os seus fieis? A veces penso que, no noso nivel, a breve experiencia do goberno de progreso foi claramente insuficiente: Galicia recupera o seu estado natural, e volve a ser un ermo civil onde poucos alzan a voz ante os abusos.

A propaganda da Xunta quere vender que os beneficios serán altísimos e as contrapartidas pouco menos que infinitas: per saecula saeculorum. Todo un choio. Paco Vázquez asegura que a visita “non ten prezo”. Algo así como aquel memorable anuncio dunha coñecida marca de tarxetas de crédito. A ver se hai sorte e non se converte nunha ganga para os de sempre, como aconteceu en Valencia! Prefiro non pensar nos libros de texto que poderían mercarse para os colexios, o número de comedores escolares e liñas de Noitebús que poderían manterse ou as actuacións proveitosas para as maiorías que puideran acometerse.

É curioso e desalentador comprobar como a crise alimenta un discurso que incide na necesidade de erradicar as subvencións para axudar a soster ferramentas indispensables do sistema democrático (como son as televisións públicas, os partidos políticos, sindicatos, etc...) pero non plantexamos nunca deixar de invertir, con cartos de todos, en actos superficiais e para organizacións de cuestionable compromiso con ese mesmo sistema. Feijóo fala ultimamente de “autonomismo extrovertido”. Será todo esto exemplo de “liberalismo introvertido”, de “liberalismo invertido” ou mais ben unha calculada confusión e unha autopromoción mais? Porque non vexo liberalismo por ningures. Non sei vostedes se poden clarexarme algo. Con estes vimbios eu tampouco o espero.

Xornal:http://www.xornal.com/opinions/2010/10/27/Opinion/eu-nonespero/2010102719100700968.html

MundoGaliza:http://www.mundogaliza.com/index.phpoption=com_content&view=article&id=9861:eu-non-te-espero&catid=104:millan-fernandez&Itemid=2431

Para acompañar: Sinead O´Connor-War